Innovatie in de gezondheidszorg blijft achter in Nederland

Innovatie in de gezondheidszorg blijft achter in Nederland

De gezondheidszorg gaat veranderen. Over tien jaar herkennen we de situatie van 2013 niet meer terug. Ook al zou je het niet direct zeggen als je nu een afspraak bij de huisarts maakt of in een gemiddeld ziekenhuis in de wachtkamer zit. De omwenteling zal dan ook niet plaatsvinden binnen de muren van de traditionele zorginstelling. De vernieuwing komt van buiten. De technologiesector heeft de zorgsector ontdekt als vruchtbare grond voor innovatie. En de investeerders staan inmiddels in de rij. In het eerste kwartaal is er in de Verenigde Staten 365 miljoen dollar aan funding opgehaald door eHealth-startups.

Trends

Voor ik enkele voorbeelden geef van innovaties en investeerders, wil ik eerst de vier technologische trends of ontwikkelingen noemen, die de gezondheidszorg de komende tien jaar gaan veranderen:

  1. Mobiele technologie: je krijgt dokters niet achter een desktopcomputer, maar geef ze een iPhone of tablet en ze zijn óm wat betreft de digitalisering van hun werk. Vooral de iPad Mini, want die past veel beter in de zak van hun doktersjas.
  2. De cloud: data moeten steeds makkelijker beschikbaar zijn en ook eenvoudig deelbaar.
  3. Social media: opkomst van het consumentisme, persoonlijke patiëntendossiers en patiëntportalen. We zijn het nu eenmaal gewend dat we zelf onze keuzes maken, eventueel in overleg met onze online peers.
  4. Big data en analytics: we creëren nu bergen aan data, die moeten we gaan gebruiken voor research en systeemmanagement.

Bij elk van deze trends kun je kritische vragen stellen over privacy-issues, integriteit van de data en de veiligheid van de techniek. Om die reden zie je dat de vernieuwing eerder plaatsvindt in de preventieve hoek, dan in de curatieve instellingen, waar dit soort zaken net iets gevoeliger liggen. Een goed voorbeeld is de grote Amerikaanse zorgverzekeraar Aetna, die zelfs een incubator heeft opgezet - Healthagen - om te investeren in startups en ze te helpen de zorgsector te vernieuwen. Veel van die startups opereren in de categorie ‘Gezond Leven’. Niet onlogisch voor een zorgverzekeraar als je bedenkt dat een gezonde cliënt voor hen goedkoper (lees: winstgevender) is dan een ongezonde.

Carepass

Een van de centrale diensten van Aetna is CarePass, een platform waar je als gebruiker alle data van je tracking devices kunt verzamelen. Je hartslagmeter, je caloriemeter, je stappenteller, je weegschaal, alle gegevens bij elkaar op één plek. CarePass kan op basis van deze data analyses maken en jou adviezen geven om gezond te blijven of de juiste zorg(verlener) te vinden. Zo stimuleren ze het gebruik van deze zogenaamde Quantified Self tracking devices, wat op zich alleen al een gezonde levenstijl stimuleert. Zo bleek deze week in een onderzoek van Harvard Medical School dat patiënten die een connected bloeddrukmeter gebruiken significant eerder een verlaging van hun bloeddruk realiseren dan patiënten die  de normale behandeling van hun huisarts of specialist ondergingen met regelmatige afspraken in het ziekenhuis.

Het CarePass-platform biedt diverse API’s voor developers, zodat er tal van diensten kunnen worden ontwikkeld die gebruikmaken van de beschikbare data. Denk aan API’s waarmee je medische informatie kunt doorzoeken en integreren, waarmee je herhalingsrecepten kunt indienen bij WallMart, waarmee je voedingswaarde van allerlei producten achterhaalt, etc. Healthagen stimuleert de ontwikkeling van nieuwe diensten met developer contests en investeringen en overnames. De meest tot de verbeelding sprekende diensten zijn wat mij betreft de volgende:

  • WellMatch is een binnenkort te lanceren markplaats voor zorg, waar consumenten op basis van reviews en beschikbare kortingen kunnen kiezen voor de voor hen meest geschikte zorgaanbieder.
  • Kortingen spelen ook een rol bij GoodRX. Zelfs als je verzekerd bent, kun je hier de laagste prijs voor je medicijnen vinden. Vergelijk prijzen van 70.000 apotheken en zoek naar kortingcoupons.
  • Een inhoudelijker toepassing is iTriage, waar je als consument symptomen (pijn, jeuk, bloed) kan checken, mogelijk (medische) oorzaken kunt vinden, advies kunt krijgen over de juiste medische hulp die je nodig hebt en de mogelijheid om direct een afspraak te maken met een specialist.

Demofilmpje van Wellmatch

Nederland

Het klinkt allemaal erg Amerikaans: de zorg voor mijn levensgeluk en gezondheid ligt in mijn eigen handen, laat het me zelf doen. Maar hoe gaan we in Nederland hiermee om? Zijn we bereid om onze persoonlijke gezondheidsdata in de cloud op te slaan en aan allerlei health apps te koppelen? Zijn er daarnaast genoeg andere databronnen om een zogenaamd gezondheidsinformatie-ecosysteem in te richten, waarmee diensten als die hierboven omschreven zijn te ontwikkelen? En zijn dokters al zover dat ze durven te vertrouwen op de resultaten van datawarehousing om hun diagnoses bij te stellen of een andere behandelmethode te kiezen?

Voor een belangrijk deel zijn de voorwaarden in Nederland nog niet voorhanden. Er is in toenemende aandacht voor innovatie in de zorg, maar er zijn ook nog heel veel obstakels te overwinnen. Er wordt al lang gedebatteerd over het Electronisch Patiënten Dossier, tegenwoordig bekend als Landelijk Schakelpunt, maar vooralsnog zijn alleen medische gegevens uitwisselbaar tussen zorgaanbieders en dan nog alleen van de patiënten die daar expliciet toestemming voor hebben gegeven.

Open data

Maar er is hoop. Langzaamaan worden intitiatieven ontplooid om de innovatie in de zorg te versnellen. Arjan El Fassed, de kersverse directeur van Open State gaat zich sterk maken voor open zorgdata. El Fassed: "Er zijn geen redenen om niet-patiëntgerelateerde informatie vrij te geven. Als de patiënt centraal staat en er levens op het spel staan, waarom zou een patiënt dan niet mogen weten hoe vaak hun arts of ziekenhuis bepaalde behandelingen uitvoert?"

In Nederland gaan de zorgkosten fors oplopen, berekende het Centraal Planbureau onlangs. Deze uitgaven worden enkel gecontroleerd door de overheid en de verzekeraars. Open State ziet digitale transparantie als een van de middelen om burgers en patiënten nauwer te betrekken bij inrichting en uitvoering van de zorg. In het Verenigd Koninkrijk is berekend dat door het ontsluiten van zorgdata enorme besparingen mogelijk zijn. Dit komt door de onnodige inzet van dure merkmedicijnen in plaats van generieke medicijnen. Door regionale verschillen in kaart te brengen, kunnen artsen in een regio de vraag voorgelegd krijgen waarom ze een specifiek medicijn veel vaker voorschrijven dan collega’s een regio verderop.

Verder hoopt Microsoft dit jaar ook voet aan de grond te krijgen in Nederland met het persoonlijk patiëntendossier in de cloud, genaamd HealthVault. Dit zou een enorme stap zijn om de burger invloed te geven op en zeggenschap over zijn eigen dossier, over zijn eigen gezondheid en zorgbehoefte. Als deze ontwikkeling bovendien gelijke tred houdt met de opstart van datawarehousing-intiatieven als Dutch Health Hub, dan hoeven we ons geen zorgen te maken over verkeerde keuzes van de burger in dit proces. Met CRM-achtige technologie zullen op basis van de analyse en interpretatie van de beschikbare medische data namelijk vele malen sneller dan nu risico’s per patiënt in kaart worden gebracht en diagnoses worden gesteld, nog voordat de patiënt klachten heeft.

Credits afbeelding: Seattle Municipal Archives (CC)


Delen

0
2


Er zijn 0 reacties op dit artikel

Plaats zelf een reactie

Log in zodat je (in het vervolg) nóg sneller kunt reageren

Vul jouw naam in.
Vul jouw e-mailadres in. Vul een geldig e-mailadres in.
Vul jouw reactie in.

Herhaal de tekens die je ziet in de afbeelding hieronder


Let op: je reactie blijft voor altijd staan. We verwijderen deze dus later niet als je op zoek bent naar een nieuwe werkgever (of schoonmoeder). Reacties die beledigend zijn of zelfpromotioneel daarentegen, verwijderen we maar al te graag. Door te reageren ga je akkoord met onze voorwaarden.