Is gratis een goed reclamewoord?

Is gratis een goed reclamewoord?

{title}Is gratis een woord dat mensen trekt in advertentieteksten of schrikt het mensen juist af? Ik kom er maar niet over uit en ik zou graag de mening van de Marketingfacts-marketeers hier eens over willen vragen. Persoonlijk heb ik er nooit problemen mee gehad, ik heb er zelfs in het verleden een zeer succesvolle actie mee gedaan. Maar toch hoor ik veel partijen zeggen dat het afschrikt en juist omgekeerd werkt. En ook die logica kan ik volgen.

Zo stond bijvoorbeeld in het blogkermis-stuk van Haro Willemsen over de 10 meest irriterende verkooplingo op nummer 7: gratis. Willemsen schreef:

‘There’s no such thing as a free lunch. Voor niks komt de zon op. En meer van dat soort uitdrukkingen (zie punt 3). Als ik ergens het woord gratis in zie staan, ben ik op mijn hoede. Moet ik eerst vijf pagina’s persoonlijke gegevens invullen, van schoenmaat tot sexuele voorkeuren, om een artikel of programma “gratis” te mogen downloaden? Krijg ik kosteloos een tijdschrift thuis, maar wel barstensvol met advertorials, commercials, zonder onafhankelijke redactie? Gratis voelt voor mij als een busreis naar Düsseldorf, waarbij de gelukkigen onderweg wel eerst een vier uur durende verkoopshow moeten ondergaan, voordat ze mogen genieten van een gratis glaasje Duitse glühwein. Liever betaal ik ergens goed voor, dan dat het gratis is.’

Een persoonlijke mening? Misschien wel. Maar ook bij één van mijn oud-werkgevers hadden we de regel dat het woord gratis niet gebruikt mocht worden. Het waren hooguit kosteloze events die we organiseerden, niet gratis. Dat zou afschrikken en bleek (voor zover je zoiets geheel objectief kan meten) een beter rendement te halen.

Is gratis nog betrouwbaar? Of schrikt het af? Ik spreek nu even puur over het gebruik van het woord in reclame-uitingen waarbij ik de assumptie maak dat het product of de dienst ook echt gratis is.


Geplaatst in

Delen



Er zijn 27 reacties op dit artikel

  • Als het gaat om actie/reactie is gratis een prima reclamewoord. Raakt je recht in je emotionele rechterhersenhelft, die volgens de onderzoeken een beperkt aantal woorden kan 'lezen'. Gratis is daar eentje van en valt dus meer op dan 'kostenloos' of '0 euro'. Maar ja, tegen wie hebben we het vervolgens. Als je tegen een getrainde marketingman/vrouw gratis zegt, zal die niet accuut reageren.

    geplaatst op
  • Er zijn veel theorien over Gratis. Chris Anderson, bij iedereen bekend van The Long Tail, is al een tijdje bezig met zijn nieuwe boek "Free" waarin het effect van gratis beschreven staat (vanuit een empirische benadering). Hier staat een prima artikel over Gratis Op het web zijn tevens diverse presentaties van Anderson te vinden over dit onderwerp.

    geplaatst op
  • Gratis is een zeer sterk woord en een strategie opzich als het gaat om de marktbenadering, of reclame campagne die perfect dient aan te sluiten op de doelgroep. De kracht van gratis neemd namelijk snel af wanneer het blijkt dat het product 'niet kostenloos' wordt aangeboden, of enkel gratis is wanneer men eerst een flinke uitgaven doet voor een product/dienst waar de betreffende consument eigenlijk niet mee bezig was. En wanneer het geen je 'gratis' krijgt helemaal geen waarde voor je heeft, sla je met gratis de plank volledig mis.

    Het woord 'gratis' is in reclameland een veel gebruikte term, die ook voor online adverteren gebruikt, misbruikt en verbruikt wordt. Want wanneer je eenmaal je klanten leert dat gratis bij jou eigenlijk betekend dat ze eerst teveel betalen voor een ander product/dienst verlening dan is de waarde van het woord gratis snel verbruikt.

    De trend is denk ik echter dat we weer meer terug gaan naar verbetering van de klanttevredenheid. Long term relationships, en de werkelijke NETTO waarde van een product of dienstverlening voor de klant.

    De consument is slimmer, prijsbewuster en heeft meer behoefte aan duidelijkheid, service, heldere prijs.
    Puur, origineel, echt, geen addertjes, geen kleine lettertjes. De beloning? Een tevreden klant die gaat praten over de goede eerlijke dienstverlening/product.

    geplaatst op
  • @Joost, Anderson heeft het niet over de copy gratis, maar over het businessmodel 'Gratis!'.. Ik denk dat het woord gratis per doelgroep verschilt. Gratis is toch minder dan 0 euro (waarbij mensen gaan denken, 'maar wat moet ik dan wel betalen..'). Ik denk dat je het kan ondervangen door te vertellen waarom je dat gratis weggeeft. Anderson heeft daar ook zijn ideeën over.

    geplaatst op
  • Goede aanvulling Joost, ik heb gisteren de podcast hierover geluisterd (like god intended, in my car:) ) van Chris Andersom. Wat hij echter ook aangeeft is dat het ook een negatief element heeft omdat je er minder waarde aan hecht als het gratis is. Maar ook dat gratis t.o.v. een cent wel een heel groot psychologisch verschil is.

    Ik ben benieuwd naar de ervaringen van mensen hier met het gebruik ervan. Ik heb zelf zowel positieve als negatieve ervaring gehad dus.

    geplaatst op
  • @ joris

    Ik weet niet of je kan zeggen dat gratis direct geassocieerd wordt met 0 euro, of kosteloos. Als ik puur uit eigen ervaring kijk dan denk ik eerder aan termen als 'slechte kwaliteit' of 'addertje onder het gras'.

    geplaatst op
  • Het hangt sterk van de context af hoe mensen het ervaren. Als duidelijk is waarom iets gratis kan worden aangeboden (bijvoorbeeld bij aankoop van iets anders of voor de eerste x reacties) is het al iets heel anders dan wanneer het 'gratis' uit de lucht komt vallen en er wel gewoon kleine lettertjes aan vast móeten zitten...

    geplaatst op
  • Gratis is een woord dat in veel opzichten in het verleden is misbruikt. Ik denk dat het nog steeds kan werken, maar niet op alle manieren. Gratis zou ik alleen nog maar gebruiken als een incentive bij bijvoorbeeld een proefabonnement. Als een product losstaand gratis is, zou ik kiezen voor '€ 0,-'. Als je het hebt over bijvoorbeeld een financieel advies, is het gebruik van 'kosteloos' of 'vrijblijvend' handiger.

    geplaatst op
  • Ik denk dat met name door de vele telefoonaanbieders het effect van '€ 0,-' juist is weggevaagd, producten worden tevaak aangeboden voor € 0,- in combinatie met een abonnement. Bij mij gaat er in elk geval meteen een belletje rinkelen..

    geplaatst op
  • wij hebben uitgebreid getest met het woord gratis en €0.00 en gratis blijft toch het meest verkopen (telecombranche)

    geplaatst op
  • Het woord 'gratis' in banners levert in ieder geval wel een hogere CTR op, zo merken wij in
    ons CPC-network. Ik kan me wel voorstellen dat de conversie daarna wat lager is...

    geplaatst op
  • Zoals laatst bleek uit die Eyetracking video (of was dat op een andere site?) kijken mensen snel, vaak en lang naar het woordje Gratis. Het is dus wel een aandachttrekker. Of het ook leidt tot conversie weet ik niet hij valt wel op. Misschien een hulpmiddel om de bezoeker tot conversie over te halen?

    geplaatst op
  • Dit is nou een mooi voorbeeld waarom zoekmachine marketing de term marketing bevat. Of je het woord gratis opneemt in je advertenties of banners hangt sterk af van het merk waaraan de advertentie/banner gekoppeld is. Immers hangen aan het woord gratis bepaalde associaties die je mogelijk wel/niet aan je merk gekoppeld wilt zien. Het is bijvoorbeeld voor te stellen dat de Telegraaf minder moeite heeft met het gebruik van de term gratis dan bijvoorbeeld de NCR Handelsblad.

    geplaatst op
  • Mooie discussie, veel info, super, bedankt.

    Grappig detail, krijg net mail met de tekst: Op verzoek sturen we u als relatie kosteloos een exemplaar van

    De meningen zullen altijd verdeeld blijven en afhankelijk zijn van je doelgroep en product. Als iets gratis is, denk ik dat ik het voortaan toch gewoon weer als gratis ga aanprijzen als ik deze reacties lees.

    geplaatst op
  • Wat Bas ook zegt denk ik: ligt aan het type product wat je aanbiedt denk ik. Gratis is bij een product zoals een hypotheek, verzekering, autoverzekering, etc. nogal een 'goedkoop' begrip. Gebruik dan synoniemen als kosteloos, vrijblijvend, enzovoort. Een potje pindakaas, jam, leent zich meer voor 'gratis' denk ik. Nou ja, denken, we hebben zelf ook online sales campagnes gedaan waaruit ik dit soort conclusies haal.

    geplaatst op
  • Gratis telt alleen als het ook echt gratis is. Zeker op het internet kom je er vaak na 1 / 2 keer klikken achter dat er toch (verborgen) kosten zijn. Ook een goed slecht voorbeeld is van de lokale mobiele telefoon boer die in de Amsterdamse trams reclame maakt: iPhone Gratis *zoeft een beeldje het scherm in* 27,99 per maand. Dat schiet niet op natuurlijk...

    geplaatst op
  • De impact van het woord gratis, of termen van gelijke strekking, is volgens mij hoofdzakelijk afhankelijk van de publieke opinie over een product. Ik denk wel dat er onderscheid in twee situaties is, namelijk:

    1)het publiek komt in aanraking met producten en beoordeelt voordat de term gratis hieraan gekoppeld wordt.
    2)het publiek komt in aanraking met producten in combinatie met een gratis insteek en beoordeelt daarna.

    In scenario 1 zal volgens mij de bestaande beoordeling van het product doorslag geven in de invloed van de "koppeling gratis". Lekkere pindakaas neem je gratis mee naar huis, een gave mp3-speler wil iedereen gratis enz.enz. Er bestaat wellicht een negatief effect van de term gratis op langere termijn omdat de gratis gave mp3-speler minder gaaf wordt en mensen achterdochtig worden bij wekenlang gratis pindakaas. De eerste impuls echter, is m.i.z. afhankelijk van de eerste beoordeling en als die positief is, is in eerste instantie de combinatie met gratis dat ook. Bij negatieve beoordeling geldt een tegenovergestelde redenatie. Troep wil je ook gratis niet, maar bij wekenlang gratis associatie ga je misschien toch eens testen. Het is immers toch gratis.

    In scenario 2 heb je te maken met een iets andere situatie, namelijk beoordeling door mensen die beinvloed wordt door de koppeling met de term gratis. Toch zal wederom het product de doorslag geven na de gratis test of zelfs al voor de test doordat gratis niet bij het imago van de productgroep past (bijv. verzekeringen).

    Kort samengevat is "gratis" of vergelijkbare termen in mijn ogen alleen van (negatieve) invloed in gevallen van overvloed, bij niet met "gratis" matchende product(groep)en, of in het ergste geval als het product uberhaupt al slecht is.

    geplaatst op
  • Leuke discussie.

    Het woord GRATIS is sterk, maar ook gevaarlijk. Afhankelijk van je doelstelling en propositie is het wel of niet te gebruiken. Zeker in de btb markt wordt het als goedkoop ervaren, vandaar dat "kosteloos" gebruikelijker is. Toch blijft het sterk. Directer kan niet.

    Op het moment dat je een gratis zonnebril krijgt bij een tube Nivea zonnecreme, is het in mijn ogen acceptabel. Als je "gratis" een boek/cd/dvd thuisgestuurd krijgt en in een abonnement "geluisd"wordt,.. tja dat is niet acceptabel.

    Gebruik dit woord dan ook niet te pas en te onpas, het gratis product moet relevant zijn en waarde hebben, spreek de waarheid (dus alleen als het echt gratis is) en bij voorkeur btc. Denk goed na over de gevolgen, zodat het geen negatief bijeffect creeert.
    gr,
    John

    geplaatst op
  • Gratis bestaat niet! Dat weet iedereen.

    Toch is het een magisch woord, waaraan je niet altijd ontkomt. Vaak wordt iets gratis aangeboden om op de een of andere manier met een potentiële klant in contact te komen.

    Het werkt, ik biedt een gratis zoekmachine marketing scan aan, waar regelmatig gebruik van wordt gemaaakt.

    geplaatst op
  • Wat ik wel grappig vindt is dat naast al deze reactie een advertentie van M! Freelance luidkeels het woord 'Gratis' staat te knipperen. Gratis freelancers? Gratis werk? Of misschien heel gewoon gratis aanmelden? Voor mij is ieder geval niet onmiddelijk duidelijk om welk product het gaat, dus is voor mij het gebruik van gratis hier nogal gratuit ;-)

    geplaatst op
  • @Jillie: Bij mij staat er een ad van de Nationale Marketingdag te "knipperen". Gratis deelname ;-). Zou er een verband zijn?

    geplaatst op
  • Hangt er vanaf hoe je het woord gebruikt.

    Met het woord gratis kan je veel traffic genereren, maar je moet weer geen valse verwachtingen scheppen. Zoals hierboven ook al aangegeven zal met gratis je ctr op campagnes goed zijn, maar de conversie verwachtingsgewijs weer een stuk lager.

    Maar voor ons werkt dat woordje prima. :-)

    geplaatst op
  • @Hayo leuk dat je zegt dat gratis niet bestaat, maar volgens mij zijn de belangrijkste zaken in het leven nog steeds gratis. Zuurstof en zonlicht bijvoorbeeld.

    Ik denk ook dat er steeds meer dingen wel gratis kunnen, zoals Chris Anderson ook in zijn nieuwe boek schrijft. En soms dus met een ander business model. Ik blijf die van het bordeel in Praag dat gratis seks aanbiedt als je je laat webcasten bijvoorbeeld briljant vinden (gratis voor de gebruiker, niet voor de kijker dus).

    @jille deze hele discussie ben ik mede gestart vanwege M-Freelance en de vraag of we daar het woord gratis moesten gebruiken :)

    geplaatst op
  • @Bas: Die vergelijking met het bordeel in Praag is interessant. Maar het is maar net wat je "gratis" noemt. Het in zijn geheel opgeven van je privacy en recht op portret (de hele wereld kijkt in potentie mee hoe jij een hoer ligt te naaien, en daar heb jij helemaal niets meer oer te zeggen) in ruil voor seks. Das dus in mijn ogen niet gratis. Voor anderen (voor jou?) is het dat misschien wel... ;-)

    geplaatst op
  • @Matthijs: gratis is relatief, gratis in geld in ieder geval (en nee, niet voor mij, las het artikel in business week of de wall street journal of zo, stond op the long tail site)

    geplaatst op
  • Er is niks funester dan teleurgestelde klanten en met het woord gratis schep je snel verwachtingen. Bij B2B wordt de term dan ook vaak vermeden. Het probleem bij het woord gratis dat hierdoor mensen geen waarde aan het product of dienst toekennen, behalve als die goed wordt gecommuniceerd. Een fles Cola gratis bij aankoop van drie flessen is duidelijk. Gratis reischeque bij Loreal zonnebrand is minder omdat de waarde en voorwaarden niet meteen duidelijk zijn. Ik denk dat gratis het best werkt bij producten of diensten waarvan de waarde en looptijd niet enorm hoog is. Het meest bekende voorbeeld is natuurlijk wel de 'gratis' telefoon bij je mobiele abonnement. Het is een afweging tussen de waarde van het gratis product/dienst tenopzichte van de kosten/investering die de klant moet maken.

    geplaatst op
  • Ik kwam op deze site omdat ik wilde weten of Gratis een goede marketing term is.
    Ik ben beginnend coach en wil graag zo snel mogelijk zoveel mogelijk ervaring opdoen. Nu is mijn idee om in een beperkte regio een advertentie in weekbladen te zetten met kort gezegd: "gratis coaching (5 sessies). Maar ik twijfel nog. Doe ik mijn product (dat goed is, en professioneel) niet tekort. Is het verstandig om een limiet te stellen bv. alleen geldig van - tot (datum). Of alleen voor de eerste XX deelnemers. Of moet ik juist een kleinere prijs dan normaal stellen. Krijg ik geen gezeur van collega's over concurrentievervalsing (al kan me dat niet eens zoveel schelen, eigenlijk).
    Mijn doel is duidelijk: naamsbekendheid en zo snel mogelijk zoveel mogelijk klanten om "te oefenen". (coaching is net zwemmen - je moet het een tijdje veel doen om het voor altijd onder de knie te krijgen).
    Nou, hier lig ik nu al een week of twee regelmatig wakker van. Wat vinden jullie??

    geplaatst op

Plaats zelf een reactie

Log in zodat je (in het vervolg) nóg sneller kunt reageren

Vul jouw naam in.
Vul jouw e-mailadres in. Vul een geldig e-mailadres in.
Vul jouw reactie in.

Herhaal de tekens die je ziet in de afbeelding hieronder


Let op: je reactie blijft voor altijd staan. We verwijderen deze dus later niet als je op zoek bent naar een nieuwe werkgever (of schoonmoeder). Reacties die beledigend zijn of zelfpromotioneel daarentegen, verwijderen we maar al te graag. Door te reageren ga je akkoord met onze voorwaarden.