Internet ontketent nieuwe klassenstrijd

Internet ontketent nieuwe klassenstrijd

In onze netwerksamenleving woedt een nieuwe klassenstrijd. De beheerders van de informatie op het internet zijn de toekomstige machthebbers.

Zij zijn het die de bronnen en netwerken hebben om informatie te verwerven, te bewerken en beschikbaar te stellen aan anderen, van burgers tot ondernemers en zelfs politici. Tegenover deze have?s met cyberpower staan de have-nots: omdat ze geen bijdrage leveren aan het bevredigen van de informatiebehoefte van anderen, zijn dit de grote verliezers. Aldus de Twentse hoogleraar Toekomstverkenningen dr. W. J. de Ridder in zijn oratie aan de Faculteit Bedrijf, Bestuur en Technologie van de Universiteit Twente. 
 
De strijd om de toekomst wordt tot op grote hoogte in de internetwereld uitgevochten. Deze strijd wordt niet beslist in de onderneming of op het Binnenhof, maar in het beste geval in een samenspel tussen enerzijds de leiders in overheid, bedrijfsleven en wetenschap, en anderzijds de burgers, die ook kiezers, klanten en werknemers zijn. 
 
cyberspace 
De Ridder constateert de snelle opkomst van de virtuele ruimte: cyberspace. In engere zin is cyberspace synoniem met het internet, een medium dat mensen met elkaar verbindt, niet zoals de telefoon dat doet, maar overeenkomstig het motto van Nokia: ?connecting people?. In de brede betekenis vormt cyberspace ons referentiekader, onze sociaal-psychologische werkelijkheid en in toenemende mate onze sociale identiteit. ?De opkomst van deze virtuele ruimte heeft er toe bijgedragen dat individualisering over zijn hoogtepunt heen is en de opkomst van de zogenoemde tribale samenleving kan worden waargenomen. Mensen onthaasten door deel te nemen aan verschillende communities waarmee zij meningen over wonen, werken en uitgaan delen, zodat zij niet alleen effici?nt met tijd kunnen omgaan, maar ook aan hun activiteiten een belevings- en zingevingsdimensie kunnen verbinden.? 
 
waarden en marktwerking 
Ook de economie ondergaat een ingrijpende verandering, betoogt De Ridder. Immateri?le waarden vormen tegenwoordig zelfs de kern van de marktwerking. ?Consumenten betalen steeds meer voor het informatie- en communicatiegedeelte van producten en diensten: voor zorg (extra service, maatwerk, aandacht, verzorging), identiteit en status (merkkleding, auto?s, lifestyle artikelen) en idealen (scharreleieren, groene stroom, grasboter, Max Havelaar). Het consumentengedrag spiegelt zich in het gedrag van (een deel van) de werknemers: zij zoeken naar mogelijkheden voor ontwikkeling, zelfontplooiing en verwezenlijking van idealen. Bedrijven met een bepaalde (maatschappelijke) betrokkenheid, en/of met een sterke corporate identity, doen het goed.? 
 
informatiebeheerder 
Macht verschuift in onze internetwereld naar onafhankelijke mensen die over bronnen en netwerken beschikken om informatie te verwerven, te bewerken en beschikbaar te stellen aan anderen, van burgers tot ondernemers. Deze informatiebeheerders maken gebruik van mensen en instellingen die op hun beurt een machtspositie in de samenleving innemen. Zij bieden daarmee kennis en netwerken aan die voor beslissers referentiepunten zijn en een klankbord vormen om alternatieve beslissingen te kunnen beoordelen. Ook langetermijnvisies worden hier ontwikkeld. In het publieke domein zijn het diezelfde informatienetwerken die de regierol van de overheid uithollen. 
 
onderklasse 
Tegelijkertijd tekent zich de nieuwe onderklasse af, vervolgt De Ridder. ?Die bestaat uit mensen die geen bijdrage leveren aan het bevredigen van de informatiebehoefte van anderen en daardoor geen deel uitmaken van bovenbedoelde netwerken. Arbeidspsychologen stellen vast dat wie in zijn werk mislukt, dit falen steeds vaker als een persoonlijke tragedie opvat, ondanks het financi?le vangnet dat wordt geboden. Zo iemand wordt immers gedwongen de gemeenschap te verlaten die hem een plaats in de maatschappelijke orde geeft. Wie in cyberspace op zichzelf is aangewezen, is in de netwerkmaatschappij de grote verliezer. Hij maakt deel uit van het nieuwe proletariaat en zal met ?brood en spelen?, dat wil zeggen met inkomen en amusement, tevreden moeten worden gesteld.? Deze onderklasse is nu al zichtbaar, aldus de Twentse hoogleraar. 
 
nieuw toekomstinstituut 
In antwoord op deze ontwikkelingen moet de futurologie als organisator optreden bij het maken van toekomstverkenningen. Futurologen moeten een referentiepunt in cyberspace worden, zodat mensen in vertrouwen bij hen aankloppen voor hun eigen meningsvorming. 
De Ridder, die de komende tijd vorm wil geven aan een nieuw toekomstinstituut aan de Universiteit Twente, roept in zijn rede de media op mee te doen met de dialoog over de toekomst van de samenleving. 
 
Noot voor de pers: 
De tekst van de rede van prof. De Ridder, getiteld ?De strijd om de toekomst? is aan te vragen bij mw. F. Robers, 053-489 4852, e-mail: .(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit e-mail adres te bekijken) 

Contactpersoon Bureau Communicatie: drs. B. Meijering, tel. 053-489 4385, e-mail: .(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit e-mail adres te bekijken)


Geplaatst in

Delen

0
0


Er zijn 0 reacties op dit artikel

Plaats zelf een reactie

Log in zodat je (in het vervolg) nóg sneller kunt reageren

Vul jouw naam in.
Vul jouw e-mailadres in. Vul een geldig e-mailadres in.
Vul jouw reactie in.

Herhaal de tekens die je ziet in de afbeelding hieronder


Let op: je reactie blijft voor altijd staan. We verwijderen deze dus later niet als je op zoek bent naar een nieuwe werkgever (of schoonmoeder). Reacties die beledigend zijn of zelfpromotioneel daarentegen, verwijderen we maar al te graag. Door te reageren ga je akkoord met onze voorwaarden.