De digitale overheid: werkelijkheid of utopie?

20 februari 2014, 14:29

Een zich terugtrekkende, kleiner wordende overheid die taken met partners wil oppakken, krijgt meer en meer te maken met externe partijen en netwerken. Het is daarom noodzaak dat de overheid online evolueert; van een zendersplatform naar een digitale overheid met een goed samenwerkingsplatform.

Onze terugtrekkende overheid moet keuzes maken in welke taken zij zelf blijft uitvoeren en handhaven en welke zij in samenwerking met partners wil oppakken. Net zo belangrijk is het om keuzes te maken in de taken die zij niet meer wil oppakken, zonder de maatschappij en partners (veelal bedrijven) op te zadelen met een oerwoud van regels.

Als de overheid zaken gaat afstoten, dan hoeft dat dus niet te betekenen dat de burger voor al die subtaken naar verschillende partijen moet. Juist niet. Al die zaken kunnen ook afgestoten worden en onder de paraplu van de overheid naar buiten gebracht worden.

Participatie

In de komende jaren lijken overheden grote taken samen met partners te willen oppakken. Zorg, energie en leefbaarheid in wijken zijn daar pakkende voorbeelden van. Een uitdaging daarbij is: hoe verkrijg je participatie van bedrijven en partners? Wat regel je wel en wat juist niet als overheid?

En ook de regionale en lokale overheden organiseren steeds vaker sessies met partners om beleid te schrijven en tot uitvoer te brengen. Helaas worden die partners vaak alsnog verrast door het feit dat er ondanks hun ‘partnerinspanning’ een openbare aanbesteding wordt georganiseerd en een derde er met de opdracht vandoor gaat. Hoe is dit vanuit de partnergedachte te verbeteren? Op het moment dat hier geen aangepast beleid op komt, zullen verschillende partners de overheid in de kou laten staan en gewoon de aanbesteding afwachten.

Gezicht

De oplossing? De overheid dient een gezicht te krijgen. Dat gaat veel verder dan de gezichten van gemeenteraadsleden, gedeputeerden en Tweede Kamerleden. Het zijn de ambtenaren die beleid voorbereiden en dus goed moeten weten wat er leeft en hoe daar op ingespeeld kan worden.

Natuurlijk klinkt een participatiemaatschappij fantastisch. Burgers participeren in het maken en uitvoeren van overheidsbeleid. Maar heeft inmiddels iemand zich afgevraagd in hoeverre wij met ons allen hiervoor in de rij staan? Met een steeds lager wordende opkomst bij verkiezingen, een steeds verdere individualisering van onze maatschappij is de opgave en uitdaging vele malen groter dan velen beseffen.

Eén platform

En toch ligt de sleutel dichtbij de burgers, bij ons. Ik pleit voor één digitaal platform voor gemeenten en provincie. Lokaal en regionaal beleid kan op die wijze worden gemaakt met ambtenaren, bedrijven én inwoners. Veel beleid stopt niet bij een gemeentegrens. Ook aan de andere kant van de grens wordt de leefbaarheid van een dorp of stad bepaald.

Indien een platform als dit goed wordt gebruikt, betekent het dat we efficiëntie kunnen behalen in de electoraten van provincie en gemeente. Met de populatie van Facebook in Nederland, een mooie afspiegeling van de bevolking in onze maatschappij, lijkt een snel te creëren platform daarmee onder handbereik. Voorstellen vanuit bedrijven, burgers en ambtenaren worden omarmd met ‘likes’, er kan gereageerd worden met ‘comments’ en er worden inzichten opgedaan waar de overheid moet faciliteren. Faciliteren en voorwaarden scheppen zijn al jaren lang de termen die ondernemers de overheid toedichten als haar werkelijke taak. Wordt dit geluid gehoord in de komende jaren?

Een digitale overheid met en door de burgers en bedrijven. Technisch is dat al lang mogelijk. Wordt het werkelijkheid of blijft het een utopie?

Credits afbeelding: Ferdi de Gier (CC)

Marc Woesthuis
Directeur / Eigenaar bij TriMM

Marc Woesthuis is directeur / eigenaar van TriMM, fullservice internetbureau in Enschede/Baarn. Naast diepgaande online kennis gaat zijn specifieke aandacht momenteel naar Omni-channel en Digital Business Development om organisaties te helpen een digitale transitie te laten maken.

Categorie
Tags

2 Reacties

    Daan Walraven

    Mij lijkt dat veel mensen niet echt warm worden van politiek en niet de moeite nemen om op een dergelijk platform in te loggen. Het probleem ligt denk ik bij niet de moeite willen nemen om te participeren. Hoe denk jij hierover?


    23 februari 2014 om 10:55
    marcwoesthuis

    @daan: Dat is ook inderdaad wat ik signaleer. Het lijkt erop dat meer en meer mensen passief zijn tov het bestuur. Tegelijkertijd wordt verwacht dat men meer gaat participeren. Platformen die daar tot op heden voor op getuigd zijn, gaan er vanuit dat men naar een overheidsorgaan komt om er daar over te gaan hebben. Mijn insteek: indien er mensen zijn die onderwerpen met elkaar bespreken, argumenten uitwisselen, etc, laat de overheid dan participeren dichtbij deze mensen. Over het algemeen komt men past in actie als het jezelf betreft. Voor overstijgende politieke thema’s zijn mensen doorgaans niet geïnteresseerd om te participeren.

    Wat te doen als overheid: sluit aan en participeer als overheid ipv van andersom te verwachten.


    23 februari 2014 om 20:49

Marketingfacts. Elke dag vers. Mis niks!

Welke nieuwsbrief